پاورپوینت فصل اول کتاب «روان شناسی یادگیری» نوشته پروین کدیور، که با عنوان «درآمدی بر روان شناسی یادگیری» شناخته می‌شود، یک مروری جامع و دقیق بر اصول و مفاهیم پایه‌ای این حوزه مهم از علم روانشناسی است. این فصل، به عنوان نقطه شروع، مبانی نظری، مفاهیم کلیدی و اهمیت روانشناسی یادگیری را به شکلی منسجم و قابل فهم برای خوانندگان شرح می‌دهد، و نقش آن را در فهم فرآیندهای یادگیری در انسان‌ها و حیوانات برجسته می‌سازد.

در ابتدا، نویسنده به ضرورت مطالعه و بررسی روانشناسی یادگیری اشاره می‌کند. اهمیت این شاخه از علم، در توانایی فهم و تبیین فرآیندهای یادگیری است، که در نهایت منجر به بهبود روش‌های آموزش، تربیت، و توسعه مهارت‌های فردی می‌شود. این موضوع، نه تنها در حوزه آموزش و پرورش، بلکه در حوزه‌های روانشناسی بالینی، آموزش‌های تخصصی، و حتی در زندگی روزمره، کاربرد دارد. همچنین، در این فصل، تأکید می‌شود که شناخت صحیح از فرآیندهای یادگیری، می‌تواند راهکارهای موثری برای افزایش کارآمدی در فرآیندهای آموزش و تربیت ارائه دهد.
در ادامه، فصل با تعریفی دقیق از «یادگیری» آغاز می‌شود. یادگیری، فرآیندی است که طی آن، تغییرات پایدار در رفتار، دانش، یا مهارت فرد حاصل می‌شود. این تغییرات، بر اثر تعامل فرد با محیط، تجربیات، و فرآیندهای شناختی صورت می‌گیرد. پروین کدیور در اینجا، اشاره می‌کند که یادگیری، نه تنها شامل کسب دانش، بلکه شامل تغییرات در نگرش‌ها، عادات، و الگوهای رفتاری است. بنابراین، فرآیند یادگیری، بسیار پیچیده و چندوجهی است، و نیازمند درک عمیق از عوامل مؤثر بر آن می‌باشد.
در بخش بعدی، انواع مختلف یادگیری مورد بررسی قرار می‌گیرند. نویسنده، انواعی چون یادگیری مشروط، یادگیری غیرمشروط، یادگیری شناختی، و یادگیری اجتماعی را شرح می‌دهد. هر کدام از این نوع‌ها، ویژگی‌ها، فرآیندها، و عوامل مؤثر خاص خود را دارند. به عنوان مثال، یادگیری مشروط، تحت تاثیر شرطی‌سازی کلاسیک و عامل قرار می‌گیرد، در حالی که یادگیری شناختی، بیشتر بر فرآیندهای ذهنی مانند حل مسئله و فهم مفهومی تمرکز دارد. همچنین، یادگیری اجتماعی، بر نقش تعاملات اجتماعی، مشاهده، و تقلید تأکید می‌کند، که در فرآیندهای توسعه مهارت‌ها و نگرش‌ها بسیار حیاتی است.
نکته مهم دیگر در این فصل، نقش عوامل مؤثر بر یادگیری است. این عوامل، درونی و بیرونی هستند و هر کدام می‌توانند شدت و کیفیت یادگیری را تحت تأثیر قرار دهند. عوامل درونی شامل انگیزه، توانایی‌های شناختی، و ویژگی‌های فردی است؛ در حالی که عوامل بیرونی شامل محیط، نوع و روش آموزش، و نوع تعاملات است. پروین کدیور، در این بخش، بر اهمیت انگیزه و نقش آن در شروع و استمرار فرآیند یادگیری تأکید می‌کند. انگیزه، نه تنها عامل شروع یادگیری است، بلکه در حفظ و تعمیق آن نیز نقش مهمی دارد.
در ادامه، فصل به تفاوت‌های میان «یادگیری سطحی» و «یادگیری عمیق» می‌پردازد. یادگیری سطحی، غالبا بر حافظه و تکرار مبتنی است و بیشتر برای کسب اطلاعات کوتاه‌مدت مناسب است. در مقابل، یادگیری عمیق، شامل فهم مفهومی، ارتباط دادن مطالب، و کاربرد دانش در موقعیت‌های مختلف است. این نوع یادگیری، پایدارتر و کارآمدتر است و نقش مهمی در توسعه مهارت‌های تفکر انتقادی و حل مسئله دارد. پروین کدیور، همچنین، بر اهمیت تدریس و آموزش‌هایی که به ترویج یادگیری عمیق کمک می‌کنند، تأکید می‌کند.
در بخش دیگری از فصل، نقش مغز و سیستم عصبی در فرآیندهای یادگیری مورد بررسی قرار می‌گیرد. درک نحوه عملکرد مغز، اهمیت زیادی در فهم چگونگی یادگیری دارد. ارتباطات عصبی، تغییرات ساختاری در مغز، و نقش نورون‌ها، همگی در فرآیند انتقال و تثبیت یادگیری نقش دارند. این بخش، با بیان اینکه، هر چه فعالیت‌های مغزی بیشتر و بهتر صورت گیرد، فرآیند یادگیری مؤثرتر می‌شود، اهمیت توسعه روش‌های آموزشی مبتنی بر علوم اعصاب را برجسته می‌سازد.
در پایان، فصل به اهمیت ارزیابی و اندازه‌گیری فرآیندهای یادگیری می‌پردازد. ارزیابی، نقش کلیدی در مشخص کردن میزان پیشرفت، شناسایی نقاط ضعف، و تنظیم برنامه‌های آموزشی دارد. روش‌های مختلفی برای ارزیابی وجود دارد، از جمله آزمون‌های کتبی، مشاهده مستقیم، و ارزیابی‌های کیفی. پروین کدیور، بر ضرورت ارزیابی‌های مستمر و دقیق تأکید می‌کند تا بتوان به‌درستی فرآیندهای یادگیری را رصد و بهبود بخشید.
در مجموع، فصل اول کتاب «روان شناسی یادگیری» با بیان اصول پایه، مفاهیم کلیدی و اهمیت توجه به فرآیندهای یادگیری، زمینه‌ای مناسب برای درک عمیق‌تر این حوزه را فراهم می‌کند. این فصل، نه تنها به عنوان مقدمه‌ای علمی، بلکه به عنوان راهنمایی کاربردی برای پژوهشگران، معلمان، و هر کسی که به فرآیندهای آموزشی و تربیتی علاقه‌مند است، اهمیت دارد. شناخت دقیق از فرآیندهای یادگیری، می‌تواند راهگشای توسعه روش‌های نوین و اثربخش در آموزش و پرورش باشد، و در نهایت، به تعالی فردی و جمعی کمک کند.